Een verkeerd gericht hart
Jeremia spreekt: het hart van de mens is bedriegelijk boven alles en desperabel. Wie denkt zijn hart volledig te kennen, onderschat de diepte van de zonde. Onze neigingen zijn niet neutraal.
Deze geneigdheid uit zich niet altijd in grove zonden. Soms ziet zij er verfijnd uit: trots op eigen wijsheid of stille minachting voor God. De wortel blijft: een hart dat zichzelf tot middelpunt maakt.
"Het hart is bedriegelijk boven alle dingen, en desperabel; wie kan het kennen?"
Jeremia 17:9
Van jongs af aan
Genesis beschrijft dat de neiging van het hart des mensen kwaad is, van zijn jonkheid af. Kinderen moeten leren delen en gehoorzamen; egoïsme komt vanzelf.
Dit betekent niet dat elk kind even ver gaat in zichtbaar kwaad, maar wel dat dezelfde verwrongen neiging in ieder hart aanwezig is. Alleen Gods Geest kan het hart veranderen.
"Want de neiging van het hart des mensen is kwaad, van zijn jonkheid af."
Genesis 8:21
De innerlijke strijd
Paulus beschrijft de strijd: wat hij wil, doet hij niet; wat hij haat, dat doet hij. Zelfs gelovigen ervaren deze spanning, hoewel de Geest een nieuw verlangen schenkt.
Gehoorzaamheid is een levenslange weg. Wie de ernst van de neiging tot het kwade onderschat, wordt snel ontmoedigd. Wie in Christus gelooft, leert in die strijd op genade te vertrouwen.
Hoop door vernieuwing
God belooft een nieuw hart en een nieuwe geest. Door wedergeboorte begint een omkeer die voltooid wordt wanneer Christus terugkomt.
De geneigdheid tot het kwade verdwijnt niet door zelfverbetering, maar door Christus die in ons leeft. Gods kracht is sterker dan onze zwakheid.
"En Ik zal u een nieuw hart geven, en een nieuwen geest in het binnenste van u geven."
Ezechiël 36:26